Bir kimyasal sentez sürecinde 'Atom Ekonomisi', reaksiyona giren maddelerin ne kadarının hedeflenen üründe toplandığının bir ölçüsüdür. Kimyager Arda, aynı ana ürünü (P) elde etmek için iki farklı yöntem deniyor. 1. yöntemde P'nin yanında ve yan ürünleri oluşurken, 2. yöntemde sadece ve su () oluşuyor. Her iki yöntemde de eşit miktarda ana ürün elde edildiği varsayıldığında, yeşil kimya prensipleri açısından yapılan aşağıdaki analizlerden hangisi en doğrudur?
Şıklar
- yöntemin atom ekonomisi daha yüksektir çünkü daha fazla çeşit ürün oluşmaktadır.
- yöntem, yan ürün olarak su çıkardığı ve atom ekonomisi daha yüksek olacağı için daha çevrecidir.
Atom ekonomisi sadece reaksiyonun hızıyla ilgilidir, ürün çeşidi bunu etkilemez.
- yöntemde ve maddeleri geri dönüştürülebiliyorsa, atom ekonomisi otomatik olarak %100 olur.
Yeşil kimya için sadece ürün miktarı önemlidir, yan ürünlerin türü analizi değiştirmez.
Çözüm Açıklaması
Atom ekonomisi, hedeflenen ürünün kütlesinin, reaksiyona giren tüm maddelerin kütleleri toplamına oranıdır. 2. yöntemde sadece su gibi zararsız bir yan ürünün oluşması ve ana ürünün toplam kütledeki payının artması atom ekonomisini yükseltir. 1. yöntemde ise birden fazla yan ürün ( ve ) oluşması, giren maddelerin bir kısmının 'atık' veya 'istenmeyen ürün' haline gelmesi demektir ki bu da verimliliği ve çevreselliği düşürür.