Türk kültür ocağındaki 'Kutatgu Bilig' ve 'Divânu Lugāti't-Türk' gibi eserlerde geçen mekân tasvirleri, dönemin ekolojik algısını yansıtır. Örneğin, Kaşgarlı Mahmud'un haritası dünyayı dairesel bir formda gösterirken merkezine Balasagun'u (veya Kaşgar çevresini) yerleştirir. Bu 'etnosentrik' (merkeziyetçi) harita tasarımı, coğrafya biliminin hangi temel prensibi ile doğrudan ilişkilendirilebilir?
Şıklar
Nedensellik İlkesi: İnsanların neden belirli bölgelerde toplandığını açıklar.
Dağılış İlkesi: Kültürel unsurların yeryüzüne yayılımını matematiksel olarak verir.
Karşılıklı İlgi (Bağlantı) İlkesi: Mekânın algılanma biçiminin, o toplumun kültürel ve siyasi gücüyle ilişkili olması.
Gözlem İlkesi: Sadece çıplak gözle görülen yerlerin haritaya aktarılması.
Kümülatif Bilgi: Coğrafi bilgilerin zamanla birikerek artması.
Çözüm Açıklaması
Kaşgarlı Mahmud'un dünyayı Türk dünyasını merkeze alarak kurgulaması, mekanın sadece fiziksel bir nesne olmadığını, aynı zamanda kültürel ve siyasi bir inşa olduğunu gösterir. Bu, insanın mekanla kurduğu psikolojik ve siyasi bağın (karşılıklı etkileşim) bir sonucudur.
Video Çözüm
AI ile video çözüm oluştur
İnteraktif Çözüm
Adım adım, sesli ve animasyonlu çözüm. Quiz ile kendini test et!