Küresel iklim değişikliği sürecinde Arktik bölgedeki permafrost tabakasının er\timesi, sadece bir sonuç değil, aynı zamanda süreci hızlandıran bir 'pozitif geri besleme' mekanizmasıdır. Bu mekanizmanın jeokimyasal ve termodinamik süreçleri göz önüne alındığında, aşağıdaki olaylar zincirinden hangisi küresel ısınmanın 'kontrolden çıkma noktası' (tip\ping point) olarak değerlendirilebilecek en kritik aşamayı temsil eder?
Şıklar
Buzulların er\timesiyle albedo değerinin düşmesi ve karaların daha fazla ısı absorbe etmesi.
Okyanus sularının ısınmasıyla birlikte termohalin sirkülasyonunun (akıntı sistemleri) yavaşlaması.
Donmuş topraklar altında hapsolmuş metan hidratların serbest kalarak 'den 25 kat daha etkili bir sera etkisi yaratması.
Bitki örtüsünün kuzeye doğru kaymasıyla birlikte karbon yutak alanlarının genişlemesi.
Deniz seviyesinin yükselmesiyle kıyı ekosistemlerinin sular altında kalarak biyolojik çeşitliliğin azalması.
Çözüm Açıklaması
Metan (), kısa vadede karbondioksitten çok daha güçlü bir sera gazıdır. Permafrostun er\timesiyle açığa çıkan devasa metan rezervleri, ısınmayı o kadar hızlandırır ki insan müdahalesiyle bu süreci durdurmak imkansız hale gelebilir. Bu, sistemin kendi kendini beslediği en tehlikeli 'pozitif geri besleme' halkasıdır. A şıkkı da bir geri beslemedir ancak metan salınımı kadar radikal bir jeokimyasal kırılma yaratmaz.
Video Çözüm
AI ile video çözüm oluştur
İnteraktif Çözüm
Adım adım, sesli ve animasyonlu çözüm. Quiz ile kendini test et!