Zorluk Dağılımı
Konular (22)
Ay
Canlılar Dünyası
Sistemler
Sürtünme
Kuvvet
Gölge
Hücre
Astronomi
Güneş Sistemi
Madde ve Değişim
Kuvvet ve Hareket
Madde
Isı ve Sıcaklık
Proje
Işık
Hipotez
Elektrik
Değişkenler
Hal Değişimi
Atık Yönetimi
Elektrik Devresi
Sürdürülebilirlik
Örnek Sorular
Farkındalık projesi hazırlayan dört öğrenci, atık yönetiminde 'Geri Dönüşüm' yerine 'Yeniden Kullanım' (Upcycling) yöntemini savunmaktadır. Öğrencilerin önerdiği aşağıdaki projelerden hangisi, 'atığı enerji harcayarak eritmek/parçalamak yerine olduğu gibi değerlendirme' ilkesine en uygun ve sürdürülebilir bir örnektir?
Eski cam şişeleri fabrikaya gönderip yüksek ısıda eriterek yeni şişeler yapmak.
Plastik atıkları yakarak ısınma enerjisi elde eden bir sistem kurmak.
Eski otomobil lastiklerini boyayarak okul bahçesine çiçek saksısı ve oturma alanı yapmak.
Tüm kağıt atıkları suyla hamur haline getirip fabrikada yeni defter kağıdı üretmek.
Bir mahalledeki haftalık atık dağılımı yandaki pasta grafiğinde verilmiştir. 'Toprak Ana Canlanıyor' isimli bir farkındalık projesi başlatmak isteyen bir çevreci, mutfaktan çıkan organik atıkları (meyve-sebze kabukları vb.) gübreye (kompost) dönüştürmeyi hedeflemektedir. Grafiğe göre, bu proje başarılı olursa mahalledeki toplam atık miktarında yaklaşık yüzde kaçlık bir azalma sağlanması beklenir?
20% - Sadece kağıt atıkların dönüştürülmesi yeterlidir.
30% - Plastik atıkların azaltılması daha büyük önceliktir.
45% - Organik atıkların kompost yapılması en büyük payı azaltacaktır.
5% - Metal atıklar çevreye en çok zarar veren kısımdır.
Fen Bilimleri dersinde 'Doğa Dostu Okul' projesi hazırlayan bir grup öğrenci, atık yönetimi sürecini aşağıdaki akış şemasındaki gibi planlamıştır. Ancak şemada bir adımda hata yapıldığını fark etmişlerdir. Projenin amacına ulaşması için 'Hatalı Adım' hangisiyle değiştirilmelidir?
Atıkların tamamını bahçede biriktirip toprağa gömmek.
Atıkları türlerine göre (kağıt, plastik, cam, metal) kaynağında ayrıştırmak.
Atıkların hepsini tek bir büyük çöp poşetine koyup belediyeye teslim etmek.
Atıkları yakarak enerji elde etmek için okul kazan dairesine göndermek.
Aşağıdaki sütun grafiğinde, 1 kilogram malzemenin üretimi için harcanan su miktarları (litre cinsinden) gösterilmiştir. 'Atık Yönetimi ve Su Tasarrufu' konulu bir proje geliştiren Selin, atık kağıtları geri dönüştürmenin sadece çöp miktarını azaltmakla kalmayıp, aynı zamanda devasa bir su tasarrufu sağladığını kanıtlamak istemektedir. Selin'in projesindeki temel argümanı aşağıdakilerden hangisi olmalıdır?
Sadece plastik atıkları toplayarak denizlerdeki su kirliliğini tamamen durdurabiliriz.
1 kg kağıdın geri dönüştürülmesiyle, yaklaşık 300 litre suyun üretim sürecinde harcanması engellenebilir.
Pamuklu kumaş üretimi kağıttan daha fazla su gerektirdiği için kağıt geri dönüşümü önemsizdir.
Çelik üretimi çok su gerektirdiği için evsel atık yönetiminde sadece metallere odaklanılmalıdır.
Bir okulda 'Sıfır Atık' projesi kapsamında atıkların doğada yok olma sürelerini gösteren aşağıdaki tablo hazırlanmıştır. Proje ekibi, farkındalık yaratmak için en uzun süre kalıcı olan atıklara yönelik bir 'Toplama ve Dönüştürme' kampanyası başlatmak istemektedir. Tablodaki verilere göre, ekibin farkındalık projesinde öncelik vermesi gereken ve çevreye en uzun süre zarar veren atık türü hangi seçenekte doğru analiz edilmiştir?
Atık kağıtların toplanması, çünkü geri dönüşümü en kolay olan maddedir.
Plastik şişelerin toplanması, çünkü ormanlık alanlarda yangın çıkarma riski taşır.
Cam şişelerin geri dönüşüm kumbaralarına kazandırılması, çünkü doğada kalma süresi en fazladır.
Metal kutuların ayrıştırılması, çünkü toprağa karışma hızı kağıttan daha yavaştır.