Johan Rockström ve ekibi tarafından ortaya atılan 'Gezegensel Sınırlar' (Planetary Boundaries) kavramı, insanlığın güvenle faaliyet gösterebileceği eşik değerleri tanımlar. Aşağıdaki grafik, bu sınırlardan bazılarının mevcut durumunu simgelemektedir. Grafikteki 'Kritik Eşik Aşımı' (Eşik 100 kabul edilmiştir) dikkate alındığında, hangisinin ekosistemlerin kendi kendini onarma kapasitesini (resilience) en şiddetli şekilde bozduğu ve 'Antroposen' çağının en belirgin izi olduğu söylenebilir?
Şıklar
İklim değişikliği henüz güvenli sınırı geçmediği için öncelikli tehdit değildir.
Ozon tabakasının incelmesi, azot döngüsündeki bozulmanın ana nedenidir.
Biyolojik çeşitlilik kaybı ve biyokimyasal döngüler (Azot/Fosfor), gezegenin istikrarını sağlayan temel mekanizmaları güvenli bölgenin çok ötesine taşımıştır.
Tatlı su kullanımı en az aşınan sınır olduğu için küresel su krizi bir spekülasyondur.
Tüm sınırlar birbirine bağlı olduğu için sadece fosil yakıt kullanımının durdurulması tüm grafiği güvenli bölgeye çekecektir.
Çözüm Açıklaması
Grafikte Biyolojik Kayıp ve Azot/Fosfor döngülerinin kırmızı çizgiyi (100) en fazla aşan unsurlar olduğu görülmektedir. Modern tarım yöntemleri (gübreleme) ve habitat tahribatı, gezegensel sistemleri iklim değişikliğinden bile daha önce geri dönülemez noktalara (Tip\ping Points) sürüklemiştir. Bu, Antroposen'in en somut ve tehlikeli kanıtıdır.
Video Çözüm
AI ile video çözüm oluştur
İnteraktif Çözüm
Adım adım, sesli ve animasyonlu çözüm. Quiz ile kendini test et!