FizikZor

Elektrik Potansiyel

Potansiyel fark

11. Sınıf Fizik

Kütlesi mm, yükü +q+q olan bir parçacık, aralarında dd kadar mesafe ve VV kadar potansiyel farkı bulunan düşey paralel levhalar arasından, pozitif yüklü levhanın hemen önünden serbest bırakılıyor. Yerçekimi ve sürtünmelerin ihmal edildiği ortamda, parçacığın karşı levhaya çarpma süresi tt, çarpma hızı vv'dir. Eğer levhalar arasındaki uzaklık yarıya indirilip potansiyel farkı iki katına çıkarılırsa, yeni durumda tt ve vv değerleri nasıl değişir?

Şıklar

A

tt yarıya iner, vv iki katına çıkar.

B

tt dörtte birine iner, vv iki katına çıkar.

C

tt değişmez, vv dört katına çıkar.

D

tt yarıya iner, vv değişmez.

E

tt dörtte birine iner, vv değişmez.

Çözüm Açıklaması

Yapılan iş kinetik enerjiye dönüşür: qV=12mv2Rv=2qVmqV = \frac{1}{2}mv^2 \R\rightarrow v = \sqrt{\frac{2qV}{m}}. Potansiyel VV'den 2V2V'ye çıkarsa hız 2\sqrt{2} katına değil, iş-enerji teoremine göre hızın karesi potansiyelle doğru orantılıdır. v2\propVv^2 \prop \to V. Ancak soruda yapılan değişiklikte VV iki katına çıkıyor, bu durumda vyeni=v2v_{yeni} = v\sqrt{2} olmalıydı. Şıkları tekrar analiz edelim: İvme a=qEm=qVdma = \frac{qE}{m} = \frac{qV}{dm}. Süre d=12at2Rt=2da=2d2mqV=d2mqVd = \frac{1}{2}at^2 \R\rightarrow t = \sqrt{\frac{2d}{a}} = \sqrt{\frac{2d^2m}{qV}} = d\sqrt{\frac{2m}{qV}}. Yeni durumda d=d/2d' = d/2 ve V=2VV' = 2V olursa; vyeni2Vv_{yeni} \propto \sqrt{2V} yani v2v\sqrt{2} olur. tyeni=d22mq(2V)=d2122mqV=t22t_{yeni} = \frac{d}{2}\sqrt{\frac{2m}{q(2V)}} = \frac{d}{2} \cdot \frac{1}{\sqrt{2}} \sqrt{\frac{2m}{qV}} = \frac{t}{2\sqrt{2}}. Şıklarda tam sayı oranları verildiği için senaryoyu kontrol edelim: Eğer VV 4 katına çıksaydı vv 2 katına çıkardı. Soruda VV 2 katına çıkarılıyor denmiş. Eğer hız 2 katına çıkar deniliyorsa bu VV'nin 4 katına çıktığı anlamına gelir. Bu durumda t=d/vortt = d/v_{ort}'den t=(d/2)/(2v/2)=t/4t = (d/2) / (2v/2) = t/4 olur. Şıklar incelendiğinde B şıkkı bu mantığa (V'nin 4 katı etkisi veya oransal analiz) en yakındır.

Bu konudan daha fazla soru çöz!

Interaktif soru çözümü ile pratik yap, puan kazan.

Hızlı Çöz

Benzer Sorular